Atlantikwall: dementievriendelijke programmering

 

In Zuid-Holland werkt het Erfgoedhuis met een cultuurbeleid waarin erfgoed wordt erkend als een belangrijk onderdeel van onze kwaliteit van leven. Daarom willen wij mensen graag in contact brengen met het interessante culturele verleden en al het moois dat Zuid-Holland op dit gebied te bieden heeft. Wij hechten er veel belang aan dat iedereen in staat is om ons erfgoed te kunnen beleven, ervan te kunnen genieten, erdoor geïnspireerd te raken en om er nieuwe dingen van te leren. Om deze reden willen wij ons extra inzetten voor doelgroepen die op dit punt een drempel ervaren. Voor mensen met dementie is het in de huidige situatie wellicht helaas minder vanzelfsprekend om een museum of monument te bezoeken.


Daarom start het Erfgoedhuis de komende maanden met de pilot fase van een project dat het cultureel aanbod toegankelijk moet maken voor deze doelgroep. Het huidige project richt zich specifiek op de erfgoedlijn Atlantikwall. Langs de kust van Zuid-Holland bevinden zich nog talloze overblijfselen van de Duitse verdedigingslinie die ten tijde van de Tweede Wereldoorlog is gebouwd. Het thema ‘Tweede Wereldoorlog’ is onlosmakelijk verbonden met de Atlantikwall. Doordat velen van de huidige generatie ouderen de Tweede Wereldoorlog zelf hebben meegemaakt, is deze periode uit de geschiedenis een punt van herkenning dat direct verbonden is met hun persoonlijke geschiedenis. Dit maakt het onderwerp mogelijk precair, maar tegelijkertijd ook potentieel interessant. De articulatie van de erfgoedlijn Atlantikwall draait bovendien niet enkel om de militaire geschiedenis van deze bunkers, maar ook om hun ligging in recreatief natuurgebied, en om het verhaal dat zij en hun bezoekers te vertellen hebben over het alledaagse leven ten tijde van de Oorlog.


In de kunstsector, zowel in het buiten- als in het binnenland, worden al sinds enkele jaren met veel succes projecten opgezet om mensen die leven met een vorm van dementie in kunstmusea en –galerieën te ontvangen en hen een prettig en stimulerend programma aan te bieden. Bovendien wordt er steeds meer onderzoek gedaan en gepubliceerd waaruit blijkt dat het deelnemen aan activiteiten en programma’s in de kunst & cultuursector een positief effect kan hebben op het welzijn van deelnemers met dementie.


Ook erfgoedmusea beschikken over collecties die gebruikt kunnen worden om programmering te ontwerpen die voor een doelgroep bestaande uit mensen met dementie interessant is, ook zeker met het oog op welzijnsbevordering. Daarom wordt er de komende maanden in diverse culturele instellingen langs de Atlantikwall gewerkt aan de toegankelijkheid van programmering voor bezoekers met dementie en wordt er outreach-programmering ontwikkeld. In samenwerking met Alzheimer Nederland worden medewerkers en vrijwilligers van deelnemende instellingen getraind om te leren omgaan met bezoekers met dementie. Ook zullen diverse instellingen nieuwe werkvormen aangereikt krijgen voor een voorwerpenkist die delen van collecties bevat die vastgehouden kunnen worden. Met deze kist kan zowel binnen de culturele instelling als op externe locaties programmering aangeboden worden. De verschillende werkvormen zullen verschillende vormen van bezoek faciliteren: met of zonder rondleider bijvoorbeeld. Daarnaast zullen de deelnemende instellingen geholpen worden bij het dementievriendelijk(er) maken van hun website, zodat geïnteresseerden gemakkelijk informatie kunnen vinden over de locatie en de programmering.

Voor meer informatie over dit project kunt u contact opnemen met Lilla Vonk (vonk@erfgoedhuis-zh.nl/015-215 43 67).